Hội nghị APEC lần thứ 20 lần này chủ yếu thảo luận về vấn đề tranh chấp Biển Đông. Mỹ hối thúc Trung Quốc và ASEAN sớm đạt được COC, kêu gọi các bên hợp tác về luật biển để giải quyết tranh chấp lãnh hải trong khu vực.
Bên lề Hoi nghi APEC lan thu 20 tại Vladivostok (Nga), ngày 7.9, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đã có cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào. Tại cuộc gặp, hai bên cho rằng trong tình hình hiện nay, việc không ngừng làm sâu sắc hơn nữa quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt-Trung có ý nghĩa hết sức quan trọng.
Tổng thống Nga Vladimir Putin (phải), ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton (giữa) và Chủ tịch nước Việt Nam Trương Tấn Sang tại một phiên họp ở Thượng đỉnh APEC tại Vladiavostok, Nga, sáng 9.9. Ảnh: Reuters
Hành động theo DOC, tiến tới COC
Tuy nhiên, các bản tin về cuộc hội kiến đã có những chi tiết khác nhau. Theo Đài Quốc tế Trung Quốc (CRI), Chủ tịch Hồ Cẩm Đào khẳng định “cần phải kiên trì giải quyết chính trị tranh chấp trên Nam Hải, kiên trì đi con đường gác lại tranh chấp cùng khai thác, kiên trì đàm phán và hiệp thương hữu nghị song phương…” Trong khi đó, theo TTXVN, Chủ tịch Trương Tấn Sang nêu rõ trong vấn đề Biển Đông, “hai bên cần thực hiện nghiêm túc Thỏa thuận về những nguyên tắc cơ bản chỉ đạo giải quyết vấn đề trên biển, giải quyết thỏa đáng mọi tranh chấp và những vấn đề mới nảy sinh thông qua đàm phán hòa bình, trên cơ sở Luật pháp quốc tế, nhất là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982, Tuyên bốỨng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) và tiến tới Bộ Quy tắc ứng xử tại Biển Đông (COC).”
Trước thềm Hoi nghi APEC lan thu 20, ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton đã có các nỗ lực xoa dịu những căng thẳng với Trung Quốc. Bà nói: “Chúng ta muốn thấy Trung Quốc đóng vai trò tích cực trong vấn đề hàng hải và an ninh trên biển. Chúng ta muốn thấy Trung Quốc góp phần vào phát triển bền vững cho những người dân vùng Thái Bình Dương để bảo vệ môi trường quý báu, kể cả các đại dương.” Các giới chức Mỹ trông đợi hội nghị thượng đỉnh APEC lần này sẽ hậu thuẫn nhu cầu xây dựng COC, để thiết lập những cơ chế nhằm giải quyết các cuộc tranh chấp chủ quyền chồng chéo. Phía Mỹ kỳ vọng các bên đạt được COC trước Hội nghị thượng đỉnh Đông Á vào cuối năm nay.
Ngoại trưởng Hillary Clinton kêu gọi ASEAN cùng với Trung Quốc nên đi tới bộ COC để giải quyết những tuyên bố chủ quyền trên vùng Biển Đông. Ngoại trưởng Clinton phát biểu: “Chúng tôi tin là các quốc gia trong vùng nên cộng tác với nhau để giải quyết những vụ tranh chấp, mà không có bị cưỡng ép, không bị đe dọa và đương nhiên, không sử dụng vũ lực”. Việc Trung Quốc tuần tiễu trong vùng biển tranh chấp, xua hàng vạn tàu cá xuống Biển Đông và ngang nhiên thành lập cái gọi là “trung tâm hành chính Tam Sa” với phạm vi quản lý bao trùm toàn bộ quần đảo Hoàng Sa/Trường Sa của Việt Nam đã đưa các tuyên bố chủ quyền chồng chéo tại Biển Đông lên hàng đầu trong nghị trình tại Diễn đàn APEC-20.
Bộ trưởng Ngoại giao Indonesia Marty Natalegawa là một trong những người dẫn đầu nỗ lực này. Ông nói: “Tôi đã có cuộc thảo luận rất tích cực và thẳng thắn với ngoại trưởng Dương Khiết Trì để kêu gọi Trung Quốc hãy quay lại với tiến trình ngoại giao. Tôi nghĩ con đường rõ ràng đang ở trước mắt chúng ta, chúng ta phải dồn nỗ lực để hoàn tất COC”. Thành thực cám ơn Indonesia, môt nước không có tranh chấp ở biển Đông, đã đứng ra vận động và dàn xếp một cách hết sức tích cực Trung Quốc và ASEAN ngồi lại với nhau để soạn thảo ra COC!
Mỹ hối thúc hợp tác về luật biển
Trong ngày khai mạc thượng đỉnh 8.9, ngoại trưởng Clinton tuyên bố Mỹ sẵn sàng là đối tác mang tính xây dựng của các nước châu Á – Thái Bình Dương vì sựổn định, thịnh vượng cho khu vực này. Bà Clinton cho biết hợp tác kinh tế giữa Mỹ và khu vực châu Á – Thái Bình Dương đã tăng gần 45% trong giai đoạn 2009-2011. Ngoại trưởng Mỹ cho hay hợp tác giữa Mỹ và các nước trong khu vực này đầy triển vọng, có thể tiến xa hơn và khẳng định phần lớn lịch sử thế kỷ 21 sẽ được viết nên ở châu Á. Bà Clinton cũng chủ trương giảm thiểu các rào cản để thúc đẩy kinh tế, loại bỏ những chính sách bảo hộ mậu dịch cản trở tự do thương mại.
Tuy nhiên, Mỹ cũng cho rằng việc một số thành viên APEC, trong đó có Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và các nước Đông Nam Á căng thẳng với nhau vì tranh chấp lãnh thổ sẽ là rào cản cho quá trình tìm kiếm sựổn định và thịnh vượng ở khu vực chiếm gần 40% dân số thế giới, 57% GDP và 48% thương mại toàn cầu. Ngoại trưởng Mỹ hối thúc các nước APEC hợp tác về luật biển để giải quyết tranh chấp lãnh hải trong khu vực đang leo thang trong vài năm qua. Thời gian qua, chính quyền Obama đã tăng cường hiện diện quân sựở khu vực châu Á – Thái Bình Dương trong kế hoạch chuyển trọng tâm chiến lược sang khu vực này.
Nga muốn trở thành nhịp cầu Á-Âu
Với chủ đề: “Hội nhập để tăng trưởng, sáng tạo để thịnh vượng”, trong hai ngày làm việc (8 và 9.9), hội nghị đã tổ chức 17 phiên họp chuyên đề và các hội thảo bàn tròn. Các thành viên của Hội nghị thượng đỉnh cũng sẽ thảo luận về những sáng kiến đề xuất và kế hoạch cho năm hoạt động của Hội đồng Tư vấn Kinh doanh APEC, cơ chế làm việc then chốt của Diễn đàn, thông qua đó tạo lập sự hiệp lực với giới doanh nghiệp của các nền kinh tế trong khu vực. Với sự tham dự của hơn 700 nhà lãnh đạo từ 21 nền kinh tế khu vực cùng với hơn 300 giám đốc điều hành (CEO) đến từ các tập đoàn và công ty hàng đầu thế giới, năm vấn đề trọng yếu được đưa ra thảo luận tại hội nghị lần này gồm: hội nhập kinh tế, chính sách tiền tệ, nâng cao hiệu quả và phát triển bền vững về sinh thái, an ninh lương thực và xây dựng cơ sở hạ tầng.
Tổng thống Nga Vladimir Putin nói với lãnh đạo doanh nghiệp của Châu Á Thái Bình Dương rằng Nga muốn làm một nhịp cầu giữa Châu Á và Châu Âu để cải thiện thương mại trong vùng. Ông Putin phát biểu: Nga muốn cải thiện cơ sở hạ tầng vận chuyển để nối liền các vùng và Nga muốn cải thiện môi trường thương mại để trở thành một trong các nền kinh tế hàng đầu thế giới. Tổ chức hội nghị thượng đỉnh APEC, Nga hy vọng nhấn mạnh tới những nỗ lực khôi phục lại đà tăng trưởng kinh tế trong vùng và trên thế giới. Theo nghị trình chính thức, cuộc họp thượng đỉnh APEC đã tập trung bàn về những nổ lực nhằm tự do hóa mậu dịch trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương, cũng như bảo đảm một sản lượng nông nghiệp ổn định nhằm kềm chế giá lương thực đang tăng vọt trên thế giới. Đây là lần đầu tiên hội nghị thượng đỉnh APEC được tổ chức tại Nga. Nước chủ nhà đã chi ra hơn 20 tỷ đôla để xây dựng cầu cống, đường xá, sân bay, trung tâm hội nghị, để qua đó cải thiện hình ảnh của Moskow trên trường quốc tế.
Dấu ấn Việt Nam tại Hoi nghi APEC lan thu 20
Tại thượng đỉnh APEC năm nay, thông điệp của Chủ tịch nước Trương Tấn Sang cho rằng, các thành viên Diễn đàn đang cùng chia sẻ nhiều lợi ích và trách nhiệm chung to lớn, đó là đẩy mạnh liên kết kinh tế, duy trì hòa bình, ổn định, hợp tác và thịnh vượng ở khu vực châu Á – Thái Bình Dương. Việt Nam có lợi ích và mong muốn nỗ lực hết mình, cùng các thành viên APEC, gánh vác những trách nhiệm chung to lớn trên. Một trong những định hướng chính sách lớn của Việt Nam là góp phần củng cố các cơ chế hợp tác, liên kết kinh tế đa tầng nấc, từ tiểu vùng đến khu vực Đông Nam Á, APEC và cả châu Á – Thái Bình Dương. Việt Nam đang tập trung triển khai các cam kết, các chương trình thuận lợi hóa và tự do hóa thương mại, đầu tư, dịch vụ, kết nối khu vực nhằm xây dựng Cộng đồng ASEAN, liên kết kinh tế ASEAN với các đối tác, thực hiện các mục tiêu Bogo.
Khảo sát CEO APEC 2012 được hãng PricewaterhouseCoopers (PwC) thựchiện cho thấy, giới đầu tư quốc tế xem Việt Nam là nơi có giá trị đầu tư trên mức trung bình trong khu vực.Theo kết quả khảo sát, kinh tế Việt Nam đứng hạng 9 trong tổng số 21 nước trong khối Apec đối với các nhà đầu tư quan tâm đến những nền kinh tế đang phát triển nhanh và đầu tư lớn trong vòng 3-5 năm tới.Cũng theo kết quả khảo sát, Việt Nam đứng vị trí 11 trong nhóm các thị trường phát triển.Tuy nhiên Việt Nam lại xếp thứ nhì trong dự đoán về tăng trưởng GDP so với mức trung bình toàn cầu một thập kỷ tới.Các CEO APEC cho rằng các vấn đề kinh tế toàn cầu như khủng hoảng nợ châu Âu, phục hồi trì trệ tại Mỹ và tăng trưởng chậm tại Trung Quốc đã làm ảnh hưởng đến phát triển doanh nghiệp trong khu vực./.
In ra
